TÁC GIẢ - TÁC PHẨM: DẠ KHÚC, MÀU LAM - VÀNG

SÀI GÒN MỘT KỊCH BẢN TRONG TÁC PHẨM TRANH THÊU: DẠ KHÚC, MÀU LAM - VÀNG.
(Điệu Thức Chiều)
 
(Màu Lam, màu men quý hiếm của một loại gốm - Màu Vàng của sự sang trọng, quý phái, của ký ức).
- Nghệ nhân: TRẦN VŨ HẠNH TRANG
 
——-
 
          Trần Vũ Hạnh Trang hai tay chắp lại như đang cầu nguyện, với một liều lượng thích hợp giữa nhạo báng và trịnh trọng, khẩn nài một con đường trong bức tranh thêu hiện ra một ký ức “LAM VÀ VÀNG”.
          Ở bối cảnh là một phong cảnh mùa thu với con đường xa tít cùng những hàng cây chằng chịt. Chuyện xảy ra vào năm 2023 trong một phòng tranh thêu tay XQ Sài Gòn (106-trên con đường Lê Lợi). Ở vào một thời mà nghệ thuật thêu tay truyền thống XQ Việt Nam biến các bức tranh phong cảnh thành huyền thoại, nhưng trong cảnh này, đã vừa tượng trưng cho thiên đường bị mất lẫn yêu cầu cấp bách phải giành lại nó.
          Đầu tiên, phong cảnh này làm đậm thêm các tình cảm, các xúc cảm, phản chiếu các nhân vật sẽ tồn tại trong đó và được dùng làm bối cảnh cho cốt truyện tưởng tượng.
Tiền cảnh là vườn hoa, nếu ta đứng đối diện là một người thưởng ngoạn ta muốn đưa tay cầm lấy những đóa hoa, mong mỏi cùng với người thân yêu, tay cầm tay nhau sóng bước, để hình thành nên những cái bóng của họ in trên con đường mùa thu với những bụi hoa, những bụi rậm trải dài tới tận đường chân trời. Ở đây, phong cảnh đã là một phần của cốt truyện cũng như là bối cảnh. Với con đường chạy xé ngang tác phẩm hình thành nên số phận của nhân vật chính đi tìm: Ký ức dạ khúc lam vàng.
          Như trong tác phẩm thêu của cô (Nẻo về không có hành trang - 2016) cũng có một cảnh tương tự. Giữa một khu rừng lổn nhổn cây khô giữa các dãy núi đá, có một con thú ngoan chạy ngoằn ngoèo, nó như muốn bảo vệ tức cười trước cảnh mênh mông trơ trụi đầy hăm dọa mà con người là thủ phạm.
Phong cảnh trong bức tranh này được dùng như một yếu tố chủ yếu để đem lại một hơi thở sử thi cho câu chuyện, nếu không thể như thế thì người ngắm tranh chỉ còn nghĩ đến những chuyện phiêu lưu…
          Trong nghệ thuật thêu phong cảnh của XQ nói chung - tiến triển từ chỗ chỉ là một đối vị cho chủ đề đưa lên thành một nhân tố tự sự, và cuối cùng thành nhân vật thực sự, như ta thấy trong ít nhất nhiều tác phẩm của tranh thêu XQ.
           Như hai bộ tranh phong cảnh trước đó của cô thêu (Những người tìm kiếm mùa thu - 2004) và (Mùa thu của người phụ nữ - 2016). Với hình ảnh của phong cảnh, những không gian mênh mông, trơ trụi trước khi chuyển mùa và lởm chởm những cành cây khô của nó với những con đường hoa và cỏ dại đã lấp những lối đi làm ta liên tưởng đến với sự cô đơn, nỗi nguy hiểm, thách thức, chinh phục và chịu đựng - những đức tính và những hình ảnh đó đem lại cho những bức tranh phong cảnh thêu tay XQ cái khía cạnh sử thi.
 
----------------------- 

SAIGON – A SCENARIO IN THE EMBROIDERED WORK: NOCTURNE IN BLUE AND GOLD

(Blue — the rare glaze of ancient ceramics; Gold — the color of elegance, nobility, and memory)

Artisan: Trần Vũ Hạnh Trang


     With hands gently clasped as if in prayer, Trần Vũ Hạnh Trang—balancing reverence and irony—pleads for a path to appear within her embroidery, leading toward a memory woven in blue and gold.

     The scene unfolds in an autumn landscape, where a distant road stretches endlessly beneath interlacing rows of trees.
It is set in the year 2023, within the XQ Saigon Hand Embroidery Gallery (106 Lê Lợi Street), during a time when Vietnam’s traditional XQ embroidery was transforming landscape art into legend.
In this work, the landscape becomes both a symbol of a lost paradise and a desperate call to reclaim it.

     At first glance, the scenery amplifies emotion—reflecting the inner lives of the imagined figures who inhabit it—and serves as the setting for an unfolding poetic narrative.
In the foreground lies a flower garden. As viewers, we might feel the urge to reach out and touch the blossoms, to walk hand in hand with a loved one along that autumn road—our shadows mingling among the flowers and shrubs that stretch to the horizon.
Here, the landscape is not merely a backdrop but a vital part of the storyline.
     The road slicing through the embroidery shapes the destiny of its unseen protagonist—one who journeys in search of the blue-and-gold nocturne of memory.

     As in her earlier work “The Path Home Has No Baggage” (2016), a similar scene unfolds: amidst a barren forest of dry trees and rugged mountains, a gentle creature winds its way through, as if absurdly protecting the desolate, threatened wilderness for which humankind is itself to blame.

     In this piece, the landscape serves as the main narrative force—breathing an epic spirit into the story.
Without it, the viewer might see only a romantic adventure.

     In XQ’s tradition of embroidered landscape art, the scenery evolves from a mere counterpart to the subject into a narrative element—and, ultimately, into a character of its own.
This is evident in many XQ masterpieces, and particularly in Hạnh Trang’s earlier works:
“Seekers of Autumn” (2004) and “Autumn of a Woman” (2016).

     In her landscapes—vast, bare, poised between seasons, with dry branches and wildflower paths that obscure the way forward—we are reminded of solitude, peril, endurance, and the human spirit’s quiet heroism.
     These qualities give XQ’s hand-embroidered landscapes their epic dimension, where nature and the soul intertwine in silence and remembrance.

 
 
 
 
 
 
 

     Hoảng hốt giữa thời gian vũ trụ bao la ... và sự ngắn ngủi của cuộc đời với cái chết thấp thoáng ở chân trời...Ta bắt đầu than vãn như một nhà thơ, đau buồn trước sự chạy trốn của thời gian, sự phai mờ của ký ức - những chờ đợi bị tan vỡ, tiếng rên rỉ kêu than của ta chuyển vào nghệ thuật bằng những điệu thức “THAN VẪN TRỮ TÌNH”

        Lời than vãn này sẽ không mất đi, nó được đền bù bằng nghệ thuật thêu truyền thống đã tạo nên sức mạnh của hiện tại với những tác phẩm “Dạ khúc màu lam và vàng” hình thành từng bước của kinh nghiệm văn hóa thời gian để hòa giải và đề xuất trong mỗi con người “Một chuyến đi bình yên qua mọi khoảng cách”. 
 

     Startled amid the vastness of cosmic time… and the brevity of life, with death faintly shimmering on the horizon… we begin to lament like poets, grieving over the flight of time, the fading of memory — the shattering of long-held expectations. Our moans of sorrow transform into art through the lyrical modes of “Poetic Lamentation.”

     This lament does not fade away; it is redeemed through the power of traditional embroidery art — which has forged the strength of the present. Works such as “Nocturne in Blue and Gold” embody a cultural experience of time, offering reconciliation and evoking within each person “a peaceful journey across all distances.”

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
.
.
.